amedia

Phỏng vấn Arturo Vittori: Tầm ảnh hưởng xã hội to lớn của kiến trúc

29-10-2019 04:13:33


warka water founder arturo vittori on architecture's enormous capacity for social impact

 

 THE DESIGN PRIZE, giải thưởng về tầm ảnh hưởng xã hội, là một giải thưởng ngoại hạng dành riêng cho những đồ án và sáng kiến có liên hệ với nhiều người. Trong lần tổ chức giải thưởng này vào năm 2019, Designboom đã một lần nữa mời công chúng đến bầu chọn vị trí quán quân, và thế giới đã chọn Warka Water – tổ chức phi lợi nhuận chuyên đề ra những giải pháp bền vững cho vấn đề dai dẳng của nhân loại: sự thiếu hụt nước uống. Người lèo lái đồ án quan trọng này chính là nhà sáng lập Warka Water, kiến trúc sư Ý Arturo Vittori. Vittori đã dành cả đời mình cho sứ mệnh mang lại nguồn nước uống bền vững và vệ sinh cho một số cộng đồng sống biệt lập nhất trên thế giới.

 

Tại làng Dorze, Ethiopia, “Tháp Warka” phiên bản 3.2 được lắp đặt thành công vào tháng 3 năm 2015

 

Bằng cách kết hợp nguồn kiến thức và tài nguyên địa phương, lối thiết kế nhìn xa trông rộng, và các truyền thống xưa cổ, Warka Water đang nỗ lực làm việc nhằm cải thiện triệt để đời sống của dân làng ở các cộng đồng thôn dã. Toà Tháp Warka – một cấu trúc đứng được thiết kế cho mục đích thu góp nước uống được từ không khí – là đồ án đầu tiên của tổ chức. Vittori và nhóm của mình đã sớm nhận ra rằng, bên cạnh sự thiếu nước uống, còn có nhiều vấn đề quan trọng khác cần giải quyết, chẳng hạn như các tiêu chuẩn về vệ sinh, sức khoẻ, tiện nghi, và hạnh phúc toàn diện. Kể từ lúc đó, Warka Water đã tiếp tục xây dựng những đồ án như W-Solar, W-Garden, W-Toilet, W-Drone, W-House (thông tin cụ thể dưới đây), tất cả đều đang đi vào tiến độ hoạt động ở nhiều vùng khác nhau trên thế giới.

Designboom đã nói chuyện với Vittori về sứ mệnh của Warka Water, các hoạt động mà anh hiện đang tham gia, và những phương thức mà mọi người có thể đóng góp vào những nhiệm vụ tầm cỡ của tổ chức này.

 

Công trình ở làng Dorze cũng là “Tháp Warka” đầu tiên được dàn dựng ở một cộng đồng thôn quê

 

Designboom (DB): Điều gì trước tiên đã kêu gọi anh bước vào các hoạt động phi lợi nhuận, và điều gì đã thúc đẩy anh xây dựng Warka Water?

Arturo Vittori (AV): Trong một chuyến đi đến Ethiopia vào tháng 2 năm 2012, trong khi thăm viếng các cộng đồng thôn dã biệt lập trên một cao nguyên ở phía đông bắc nước này, tôi đã chứng kiến một thực tế dữ dội: sự thiếu hụt nguồn nước uống được. Dân làng sống giữa thiên nhiên tuyệt đẹp, nhưng thường xuyên thiếu nước, điện, điều kiện vệ sinh hay tắm rửa. Đế tồn tại ở đây, phụ nữ và trẻ em hằng ngày phải đi bộ hàng dặm ra các hồ nước cạn, không được bảo vệ, nơi mà nguồn nước thường bị nhiễm chất thải của người và gia súc, ký sinh trùng, bệnh dịch. Họ lấy nước bằng các vỏ bầu khô khoét lỗ và vác về nhà các hộp nhựa cũ đựng nước nặng nề. Để giúp cải thiện tình hình này, tôi lập ra sứ mệnh cho riêng mình: tìm giải pháp thay thế và giúp đỡ những người ngày. Đó chính là sự khởi nguồn của mẫu thiết kế Tháp Warka: một giải pháp bền vững về môi trường, xã hội và tài chính để có được nguồn nước uống.

 

Warka Tower là một nguồn nước thay thế cho các cộng đồng dân cư vùng thôn dã đang đối mặt với những khó khăn trong việc tiếp cận nước uống

 

AV (nói tiếp): Nó bắt đầu như là một sáng kiến thiện nguyện vào năm 2012. Kể từ lúc đó, văn phòng kiến trúc của tôi, Architecture and Vision, và một nhóm cộng tác viên nữa, đã thiết kế và xây dựng nhiều mô hình thử nghiệm có kích cỡ đa dạng để kiểm nghiệm những khía cạnh khác nhau của đồ án. Vào tháng 5 năm 2015, chúng tôi đạt đến một cột mốc quan trọng, khi cho thi công mô hình thử nghiệm đầu tiên của mình ngay tại Dorze, một cộng đồng thôn dã biệt lập ở miền Nam Ethiopia. Năm 2016, Warka Water Inc, một tổ chức phi lợi nhuận của Mỹ, ra đời.

 

Chiếc vòm che tạo nên không gian giao tế râm mát, nơi cả cộng đồng có thể quy tụ trong các hoạt động học tập và hội họp

 

DB: Anh sẽ mô tả sứ mệnh của Warka Water cho một người mới lần đầu gặp gỡ anh thế nào?

AV: Cung cấp giải pháp bền vững cho các cộng đồng biệt lập ở thôn quê tiếp cận được một trong những nguồn tài nguyên quan trọng nhất với đời sống loài người – nước uống được. Chúng tôi bắt đầu từ nước, nhưng chúng ta còn cần nhiều hơn thế nữa. Mục tiêu của chúng tôi là truyền sức mạnh cho những cộng đồng yếu ớt này, và nhất là phải với đến được lịch sử và truyền thống của các nhóm sắc tộc đang có nguy cơ biến mất – cả về mặt xã hội lẫn mặt văn hoá.

 

Hệ thống có khối lượng nhẹ, dễ xây dựng, và độc lập về mặt kết cấu hạ tầng

 

DB: Warka Water có bao nhiêu đồ án khác nhau? Các đồ án này khác nhau ra sao?

AV: Warka Water cung cấp các dịch vụ khác nhau như: nước sạch (Tháp Warka), vệ sinh sức khoẻ (Vệ sinh Warka), không gian cư ngụ tốt hơn (Nhà Warka), hệ thống nông nghiệp biodynamic (Vườn Warka), và năng lượng (Năng lượng Mặt trời Warka).

 

Các chuyến đi lấy nước hằng ngày ở Dorze không bao giờ hết phần nặng nhọc – chủ yếu là việc của nữ giới, và cả trẻ em nữa

 

DB: Các cấu trúc này có lấy cảm hứng thẩm mỹ từ đâu không?

AV: Tháp Warka lấy cảm hứng từ thiên nhiên và những truyền thống xưa cổ. Nhiều loài thực vật và động vật đã phát triển được những “kỹ năng” độc nhất vô nhị, cho phép chúng lấy nước từ không khí và sinh tồn giữa những môi trường khắc nghiệt nhất trên trái đất. Một số ví dụ chủ đạo là vỏ của loài bọ cánh cứng Namib, lá sen, mạng nhện, và hệ thống trữ nước từ hơi sương trong cây xương rồng. Chúng tôi đang tìm cách xác định những thứ nguyên liệu và chất liệu phủ đặc biệt, có thể làm tăng sự cô đọng của sương, dòng chảy của nước và khả năng trữ nước.

 

Mvoumagomi, toạ lạc ở miền nam Cameroon, có một cộng đồng người Pygmy sinh sống sâu trong rừng nhiệt đới

 

AV (nói tiếp): Các kỹ thuật xây dựng đều lấy cảm hứng từ nền kiến trúc bản địa, cũng như sự tận dụng chất liệu địa phương, có khả năng phân huỷ sinh học, nhằm tạo ra một cấu trúc tương hỗ cho cảnh quan thiên nhiên và có thể dựng lên dễ dàng bằng phương pháp thủ công, với sự cộng tác của dân làng. Tháp Warka cũng được dựng từ chất liệu thiên nhiên ở địa phương, để có được tính bền vững về môi trường và xã hội.

 

Nhà Warka mới được xây dựng mang lại chỗ ở tốt hơn, có sàn cách ẩm và nóc nhà đàng hoàng đúng nghĩa

 

DB: Những kiến trúc sư khác có thể học được gì từ Warka Water, xét về việc thiết kế những công trình bền vững và có tầm ảnh hưởng xã hội?

AV: Tháp Warka là minh chứng cho thấy rằng chúng ta có thể thu góp nước từ trời, rằng nước không chỉ đến từ lòng đất! Đây không phải phát minh mới mẻ gì, mà là một bí quyết cổ xưa chúng ta đều đã đánh mất. Nhìn lại, ta thấy nhiều nền văn hoá đều đã vận dụng những chiến lược khác nhau nhằm lấy nước từ không khí một cách bền vững. Warka cũng sẽ giúp khai phá lại những truyền thống đã mất này, truyền cảm hứng cho một thế hệ kiến trúc sư mới tích hợp các kỹ thuật đó vào thiết kế đương đại. Nói chung, Tháp Warka là một ví dụ cho thấy rằng, bằng cách sử dụng vật liệu địa phương và một hệ thống tĩnh, chúng ta có thể tạo ra một thứ kiến trúc động, có khả năng thu góp những nguồn tài nguyên tái sinh được như nước và năng lượng.

 

Cấu trúc được chính dân làng xây dựng, dựa trên những truyền thống cổ xưa ở địa phương và các vật liệu thiên nhiên

 

DB: Mục tiêu mà Warka Water đang hướng tới hiện nay là gì?

AV: Chúng tôi đang xây dựng Warka Vệ Sinh ở Togo, Châu Phi; ở Cameroon thì chúng tôi làm việc cùng 5 cộng đồng người Pygmy nữa. Ở Haiti, đảo Caribbean, chúng tôi đang lắp đặt một Tháp Warka.

 

Ngôi nhà cung ứng các tiêu chuẩn vệ sinh và tiện nghi cao hơn cho dân làng ở cộng đồng biệt lập này

 

DB: Xét về mặt cá nhân, đồ án này đã có ảnh hưởng đến anh thế nào, cho đến nay?

AV: Việc tham dự trực tiếp vào các hoạt động này đã giúp tôi hiểu rõ hơn về tình thế - có bao nhiêu là thứ chúng ta có thể làm. Động lực của tôi trong việc giúp đỡ các cộng đồng dân quê ngày một lớn mạnh hơn. Còn có một sự thay đổi quan trọng nữa: tôi chú ý hơn đến những vấn đề có thật trong xã hội đương đại của chúng ta, và cống hiến thời gian vào việc tìm ra giải pháp tốt hơn cho các tình huống ấy.

 

Cung cấp giải pháp bền vững cho nguồn nước uống dễ tiếp cận là việc cấp bách đối với người Mvoumagomi

 

DB: Anh lo sợ điều gì về tương lai? Và anh lạc quan về điều gì?

AV: Tôi lúc nào cũng nhìn về tương lai một cách lạc quan và thấy cơ hội chờ đón chúng ta, vậy nên nói chung, tôi không lo sợ về cái gì cụ thể. Chỉ đơn giản nhìn vào những việc chúng tôi đã làm, vào thực tế là càng ngày càng có nhiều người trân trọng và ủng hộ những gì chúng tôi làm, tôi nghĩ rằng mối quan tâm của mọi người đang từ từ chuyển sang những vấn đề xã hội quan trọng, và mọi người mong muốn làm cho mọi việc tốt đẹp hơn – cũng là để cho chính chúng ta được sống trên một hành tinh tốt đẹp hơn.

 

Kpékpéta, ở vùng cao nguyên Togo, gần như không có tuyến đường nào, vì thế mà việc tiếp cận nó gần như là bất khả

 

DB: Những ai muốn phụ giúp có thể đóng góp vào đồ án cách nào là tốt nhất?

AV: Cách tốt nhất để hỗ trợ các hoạt động của chúng tôi là quyên góp trực tiếp vào website chính thức của chúng tôi: http://www.warkawater.org/donate/

 

Tiến trình thi công “Nhà Vệ Sinh Warka” ở Kpékpéta vừa mới khởi động

 

Cả cộng đồng hoàn toàn tham gia vào đồ án: đàn ông phụ nữ trong làng đều làm việc trên hố đào

 

Phụ nữ chịu trách nhiệm chính cho việc đi tìm và lấy nước, nhưng nước ấy ô nhiễm và có thể gây nguy hiểm cho người uống

 

Các gia đình đôi khi đi bộ tới 14 cây số (cả đi lẫn về) mới tới được nguồn nước kém chất lượng

 

Arturo Vittori, nhà sáng lập Warka Water, nhận giải thưởng THE DESIGN PRIZE về ảnh hưởng xã hội, do Paola Antonelli trao tặng

 

Xem thông tin về những người đoạt giải THE DESIGN PRIZE 2019 trên Designboom tại đây

 

Biên dịch: HC

Xem bài viết gốc trên DESIGNBOOM tại đây


A.M.C STUDIO

Lượt xem

  • Đang xem:
  • Tổng lượt xem: